دوره 15، شماره 3 - ( 11-1404 )
جلد 15 شماره 3 صفحات 63-52 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Pordel H, Abbasi R. Unintended Consequences of Psychotherapy: A Systematic Review. Clin Exc 2026; 15 (3) :52-63
URL: http://ce.mazums.ac.ir/article-1-915-fa.html
URL: http://ce.mazums.ac.ir/article-1-915-fa.html
پردل هادی، عباسی روح اله. بررسی پیامدهای ناخواسته رواندرمانی: یک مرور نظاممند. تعالی بالینی. 1404; 15 (3) :52-63
دانشکده علوم انسانی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران.
چکیده: (347 مشاهده)
مقدمه: اگرچه رواندرمانی یکی از مؤثرترین مداخلات در درمان اختلالات روانی بهشمار میرود، مانند دیگر مداخلات بالینی میتواند با پیامدهای ناخواسته و عوارض جانبی همراه باشد. بااینحال، مفهوم، شیوع و پیامدهای این عوارض هنوز در متون علمی بهطور جامع و نظاممند بررسی نشدهاند. هدف مطالعه حاضر، مرور نظاممند پژوهشهای منتشرشده درباره عوارض جانبی و تجربیات منفی مرتبط با رواندرمانی در یک دهه گذشته است.
مواد و روشها: این مرور نظاممند با جستوجوی هدفمند در پایگاههای اطلاعاتی؛ PubMed، Google Scholar، PsycINFO، Scopus و پایگاه اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی (SID) برای مطالعات منتشرشده بین سالهای ۲۰۱۳ تا ۲۰۲۵ انجام شد. پس از غربالگری، براساس معیارهای ورود و خروج، دوازده مطالعه واجد شرایط وارد تحلیل نهایی شدند. دادهها با تمرکز بر نوع عوارض، میزان شیوع، علل احتمالی و ویژگیهای رویکردهای درمانی تحلیل شدند.
یافتهها: عوارض جانبی رواندرمانی متنوع، چندوجهی و گاه چشمگیر هستند و شامل تشدید علائم، افزایش اضطراب و افسردگی، اختلالات شناختی، احساس ناکامی، قطع زودهنگام درمان و تضعیف رابطه درمانی میشوند. برخی مطالعات با تعریف گستردهتر از تجربه ناخوشایند، شیوعی تا ۹۵ درصد گزارش کردهاند، هرچند بروز عوارض شدید یا پایدار کمتر است. نبود تعاریف مفهومی دقیق، ضعف در ابزارهای سنجش و تفاوت در روشهای گزارشدهی از چالشهای اصلی در شناسایی و مدیریت این عوارض محسوب میشوند.
استنتاج: عوارض جانبی رواندرمانی واقعیتی قابل توجه در فرایند درمان روانشناختی هستند که در بسیاری از نظامهای درمانی و آموزشی نادیده گرفته میشوند. طراحی چهارچوبهای مفهومی و اخلاقی روشن، توسعه ابزارهای معتبر ارزیابی و آموزش نظاممند درمانگران برای شناسایی و مدیریت این پیامدها، از الزامات ارتقای ایمنی رواندرمانی به شمار میروند.
مواد و روشها: این مرور نظاممند با جستوجوی هدفمند در پایگاههای اطلاعاتی؛ PubMed، Google Scholar، PsycINFO، Scopus و پایگاه اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی (SID) برای مطالعات منتشرشده بین سالهای ۲۰۱۳ تا ۲۰۲۵ انجام شد. پس از غربالگری، براساس معیارهای ورود و خروج، دوازده مطالعه واجد شرایط وارد تحلیل نهایی شدند. دادهها با تمرکز بر نوع عوارض، میزان شیوع، علل احتمالی و ویژگیهای رویکردهای درمانی تحلیل شدند.
یافتهها: عوارض جانبی رواندرمانی متنوع، چندوجهی و گاه چشمگیر هستند و شامل تشدید علائم، افزایش اضطراب و افسردگی، اختلالات شناختی، احساس ناکامی، قطع زودهنگام درمان و تضعیف رابطه درمانی میشوند. برخی مطالعات با تعریف گستردهتر از تجربه ناخوشایند، شیوعی تا ۹۵ درصد گزارش کردهاند، هرچند بروز عوارض شدید یا پایدار کمتر است. نبود تعاریف مفهومی دقیق، ضعف در ابزارهای سنجش و تفاوت در روشهای گزارشدهی از چالشهای اصلی در شناسایی و مدیریت این عوارض محسوب میشوند.
استنتاج: عوارض جانبی رواندرمانی واقعیتی قابل توجه در فرایند درمان روانشناختی هستند که در بسیاری از نظامهای درمانی و آموزشی نادیده گرفته میشوند. طراحی چهارچوبهای مفهومی و اخلاقی روشن، توسعه ابزارهای معتبر ارزیابی و آموزش نظاممند درمانگران برای شناسایی و مدیریت این پیامدها، از الزامات ارتقای ایمنی رواندرمانی به شمار میروند.
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
